Yale Üniversitesi tarafından yapılan yeni bir araştırma, beslenme alışkanlıklarını değiştirmeyi zorlaştıran faktörleri açıklıyor.
Duyguların Rolü
Beslenme alışkanlıklarını değiştirmek, sağlığı yönetmek açısından büyük öneme sahip olsa da, bireyler genellikle diyetlerini değiştirmekte güçlük çekiyor. 9 Ekim’de Communications Psychology dergisinde yayımlanan araştırma, insanın yiyeceklerle ilgili önceden var olan duygu ve düşüncelerinin bu süreçte önemli bir rol oynayabileceğini ortaya koyuyor. Deneye katılan bireyler, yiyecek tercihlerinden vazgeçmekte zorlandılar. Ancak, deneyin başında bu duygularıyla yüzleşen katılımcıların, daha sonra bu duyguları sorgulayan gruptan daha kolay bir şekilde düşüncelerini değiştirdiği gözlemlendi.
Gıda Tercihleri ve Değişim Zorluğu
Yale Tıp Fakültesi’nden Ifat Levy, bu durumun, insanların yiyeceklerle olan önceden var olan tercihlerinin oldukça güçlü ve değiştirmenin zor olduğuna işaret ettiğini belirtti. Levy, “Ancak küçük manipülasyonlarla büyük farklar yaratmak mümkün olabilir” dedi.
Deneyin Yapısı
Yaklaşık 280 katılımcının yer aldığı deneyde, bireylerden güçlü duygular hissettikleri dört atıştırmalığı tanımlamaları istendi; iki sevdikleri ve iki sevmedikleri. Katılımcılar daha sonra, bir bilgisayar programının bu atıştırmalıklara pozitif veya negatif puan atayacağını tahmin etmeleri için yönlendirildi. Deney boyunca yiyecekler ile puanlar arasındaki ilişkiler sürekli değişti.
Duyguların Sarsılması
Deneyin bazı aşamalarında, katılımcılara sevdikleri atıştırmalıklara pozitif, sevmediklerine ise negatif puanlar verilerek duygularını pekiştiren bir düzenleme yapıldı. Diğer aşamalarda ise, katılımcılardan sevdikleri yiyecekler için negatif, sevmedikleri için pozitif puanlar vermeleri istendi. İlk gruptaki katılımcılar, sevdikleri yiyecekler için puanlarını değiştirmekte daha fazla zorluk yaşadı. Bu durum, önceden belirlenen duyguların yiyecek tercihlerinde büyük bir etkiye sahip olduğunu ortaya koyuyor.
Yeni Değerler Öğrenmek
Katılımcılar, sevmedikleri yiyecekler için yeni puanlar atarken daha az zorluk çektiler. Bu durum, diyetimize yeni yiyecekler eklemenin, mevcut olanları çıkarmaktan daha kolay olabileceğine dair kanıtları destekliyor. Örneğin, brokoli sevilmeyen bir gıda olabilirken, dondurmayı kesmek daha zor bir süreç olabilir.
Sonuç ve Öneri
Binge eating (aşırı yeme) yaşayan kişiler, obezite ile ilgili diyet müdahalelerinde daha az başarılı olabiliyorlar. Levy ve Rich, yiyecek tabanlı öğrenmenin diyet müdahalelerinde manipüle edilebileceğini ve bu durumun araştırmalara katkı sağladığını belirttiler. Yiyeceklerle ilgili duyguların sorgulanmasının yeni beslenme alışkanlıkları edinmeyi kolaylaştırabileceği vurgulandı.
